Navigation
31
Ιούλ
location
Αθήνα
41oC
Αίθριος - καθαρός
13 Απρ 2021

Πράσινη ενέργεια χωρίς ενδιάμεσους «παίκτες»

ΥΠΟΘΑΛΑΣΣΙΟ ΚΑΛΩΔΙΟ Νέα

Η Ελλάδα μπορεί να καταστεί σταυροδρόμι ενεργειακών διασυνδέσεων τόσο με την ηλεκτρική διασύνδεση Ισραήλ – Κύπρου – Κρήτης, όσο και με την ηλεκτρική διασύνδεση Αιγύπτου – Κρήτης και τη διασύνδεση των νησιών του Αιγαίου με την Αττική, επισημαίνει –σε συνέχεια συνομιλίας που είχαμε μαζί του– ο τομεάρχης Ενέργειας και Περιβάλλοντος του Κινήματος Αλλαγής Γιώργος Αρβανιτίδης. Με αφορμή και τις εξελίξεις για την εκτός χρηματοδότηση, από τα κεφάλαια του Ταμείου Ανάκαμψης, της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Αττικής, ο βουλευτής Β’ Θεσσαλονίκης ξεδιπλώνει τις σκέψεις του για τη γεωστρατηγική σημασία αλλά και για τα ενεργειακά οφέλη των διασυνδέσεων.

Σημειώνεται ότι το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έχει εγκριθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο και έως το τέλος Απριλίου πρέπει να κατατεθεί στις Βρυξέλλες για έγκριση. Πλέον, ο ΑΔΜΗΕ (Ανεξάρτητος Διαχειριστής Ηλεκτρικής Ενέργειας), αρμόδιος για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Αττικής, θα πρέπει να τα αναζητήσει από τα ΕΣΠΑ-Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα (ΠΕΠ) τoυ Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου Αναφοράς –τα 400 εκατ. ευρώ που διεκδικεί από κοινοτικούς πόρους– ενώ το συνολικό κόστος της διασύνδεσης ανέρχεται σε 1 δισ. ευρώ.

Σύσφιξη σχέσεων

Το 2010 η τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, λέει ο Γιώργος Αρβανιτίδης, στο πλαίσιο σύσφιξης των σχέσεων της Ελλάδας με το Ισραήλ, προώθησε τον σχεδιασμό μιας ηλεκτρικής διασύνδεσης Ισραήλ – Κύπρου – Ελλάδας. Το μεγαλύτερο υποβρύχιο ηλεκτρικό καλώδιο στον κόσμο θα ξεκίναγε από το Ισραήλ, θα συνέχιζε προς την Κύπρο και από εκεί μέσω Κρήτης θα κατέληγε στην Αττική, με ορίζοντα ολοκλήρωσης δέκα χρόνια περίπου. Το έργο αυτό εντάχθηκε από τη χώρα μας, μαζί με άλλα ενεργειακά έργα, ως ευρωπαϊκό πρόγραμμα κοινού ενδιαφέροντος (PCIs) το 2013, εξασφαλίζοντας τη χρηματοδότηση των μελετών του έργου. Τα γεωπολιτικά και ενεργειακά οφέλη για τις τρεις χώρες είναι πασιφανή από ένα τέτοιο έργο. Από τη μια πλευρά θα τερματίζονταν η ενεργειακή απομόνωση δύο μεγάλων νησιών της Μεσογείου και πολύ σημαντικών για τον Ελληνισμό, της Κύπρου και της Κρήτης. Ενώ από την άλλη, θα αυξανόταν η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού των δύο νησιών και θα συνδέονταν τα ηλεκτρικά δίκτυα του Ισραήλ και της Κύπρου με τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά δίκτυα ενέργειας. Δυστυχώς, οι μετέπειτα κυβερνήσεις δεν «έτρεξαν» όσο θα έπρεπε αυτήν τη διασύνδεση και «τεμάχισαν» τα κομμάτια κατασκευής του, με το τμήμα Κρήτη – Αττική να το αναλαμβάνει μια εταιρεία ειδικού σκοπού, ενώ και η προοπτική για την πλήρη ολοκλήρωση του έργου μετατέθηκε για το 2024.

Ισχυρές γραμμές

Οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις μεταξύ των χωρών της Ανατολικής Μεσογείου, συνεχίζει ο κ. Αρβανιτίδης, «θα μας απασχολήσουν στο προσεχές διάστημα ολοένα και πιο συχνά, όπως και τα πλωτά και τα υπεράκτια αιολικά, και λιγότερο πλέον η εξόρυξη υδρογονανθράκων. Το Κίνημα Αλλαγής έχει καταθέσει την ιδέα ώστε η Ελλάδα να προτείνει τη μετατροπή του East Med Gas Forum σε ένα διευρυμένο ενεργειακό φόρουμ που θα περιλαμβάνει γενικότερα τη στενότερη ενεργειακή συνεργασία των χωρών της Ανατολικής Μεσογείου, πέραν του φυσικού αερίου. Οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις είναι οι ενεργειακοί δρόμοι που θα μεταφέρουν “πράσινη” ενέργεια από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας από τον Νότο στον Βορρά. Πράσινη ενέργεια που θα παράγεται στα ελληνικά νησιά, αλλά και ενέργεια από την Αφρική προς την Ευρώπη, χωρίς να έχουμε ενδιάμεσους “παίκτες”, όπως στην περίπτωση των αγωγών, που μέχρι στιγμής όποιος διέρχεται από την Ελλάδα προέρχεται από την Τουρκία. Για αυτό χρειάζονται νέες ισχυρές γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας από την Ελλάδα απευθείας προς τα μεγάλα κέντρα κατανάλωσης στην Κεντρική Ευρώπη.
Η Ελλάδα πρέπει να επιδιώξει την κατασκευή τέτοιων ηλεκτρικών λεωφόρων και διασυνδέσεων με ευρωπαϊκή επιχορήγηση στο 50% συνδυαστικά με χρήση πόρων από το Connecting Europe Facility και το Ταμείο Ανάκαμψης».

Απένταξη έργου

«Ο αποκλεισμός χρηματοδότησης της μεγάλης ηλεκτρικής διασύνδεσης της Κρήτης από το Ταμείο Ανάκαμψης μας προκάλεσε προβληματισμό και απογοήτευση. Για τη μεγάλη και τη μικρή ηλεκτρική διασύνδεση της Κρήτης με την Αττική και την Πελοπόννησο, αντιστοίχως, καταθέσαμε γραπτώς, με τον συνάδελφό μου του Κινήματος Αλλαγής Βασίλη Κεγκέρογλου, τα εξής προς τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστα Σκρέκα:

“Η προηγούμενη κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ εφάρμοσε και στον τομέα της ενέργειας ανερμάτιστη και αναποτελεσματική πολιτική, η οποία μάλιστα, λόγω των ιδεοληψιών της, ουσιαστικά αρνήθηκε τον σχεδιασμό που παρέλαβε έτοιμο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η ενεργειακή διασύνδεση της Κρήτης, η οποία από το 2013 είχε ενταχθεί ως υποέργο στη διασύνδεση Ισραήλ – Κύπρου – Αττικής, με χρηματοδότηση από τα έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI), για το οποίο η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ αποφάσισε την απένταξή του από (PCI), χωρίς αιτιολογία, με συνέπεια να χάσει η χώρα μας όλες τις προβλεπόμενες χρηματοδοτήσεις από την ΕΕ. Το Κίνημα Αλλαγής είχε επισημάνει ότι, για εθνικούς και οικονομικούς λόγους, η ηλεκτρική διασύνδεση Αττικής – Κρήτης θα έπρεπε να υλοποιηθεί ως έργο κοινού ενδιαφέροντος (PCI), ενταγμένο στον ευρύτερο άξονα σύνδεσης Αττικής – Κρήτης – Κύπρου – Ισραήλ, αξιοποιώντας τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά κονδύλια και διευκολύνοντας την άρση της ηλεκτρικής απομόνωσης της Κύπρου. Αντ’ αυτού, η κυβέρνηση της ΝΔ ακολούθησε τη γραμμή ΣΥΡΙΖΑ, απένταξε το έργο Αττική – Κρήτη από τα έργα κοινού ενδιαφέροντος, χάνοντας έτσι περισσότερα από 300 εκατ. ευρώ διαθέσιμων ευρωπαϊκών κονδυλίων και ανέθεσε στον ΑΔΜΗΕ να εκτελέσει το έργο.

Το έργο της μεγάλης ηλεκτρικής διασύνδεσης της Κρήτης ύψους 1 δισ. ευρώ και μέχρι τώρα έχει χρηματοδότηση, μέσω συνδυαστικών πηγών, 600 εκατομμύρια και αναμενόταν τα υπόλοιπα 400 να ζητηθούν από το Ταμείο Ανάκαμψης. Εξάλλου το έργο της μικρής διασύνδεσης Πελοποννήσου – Κρήτης, αν και έχει ολοκληρωθεί, φαίνεται να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα. Είχαμε εγκαίρως επισημάνει την κρισιμότητα της ηλεκτρικής διασύνδεσης των νησιών και ειδικότερα της Κρήτης, αλλά και την ανάγκη εθνικής συνεννόησης στο θέμα αυτό. Και τούτο προκειμένου: να υλοποιηθεί ένα αναπτυξιακό σχέδιο, που θα συμβαδίζει με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της τοπικής οικονομίας, θα σέβεται τον άνθρωπο και το ιδιαίτερο κρητικό οικοσύστημα, θα εναρμονίζεται με την ευρωπαϊκή νομοθεσία και τους διεθνείς στόχους προστασίας του περιβάλλοντος και ταυτόχρονα θα θωρακίζει ενεργειακά και θα καθιστά το νησί πρωταγωνιστή στις ενεργειακές εξελίξεις”».

Εύλογα τα ερωτήματά τους προς τον υπουργό ΠΕΝ: Ποιος είναι ο κυβερνητικός σχεδιασμός χρηματοδότησης της μεγάλης διασύνδεσης Κρήτης – Αττικής; Έχει εξασφαλιστεί η υπολειπόμενη χρηματοδότηση του έργου από άλλες πηγές και χρηματοδοτικά εργαλεία; Υπάρχουν προβλήματα και ποια στο έργο της μικρής διασύνδεσης Πελοποννήσου – Κρήτης και πώς σκοπεύετε να τα αντιμετωπίσετε;

«Ηλεκτρική απομόνωση» Κρήτης

ΑΔΜΗΕ: Το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Αττικής αποτελεί επί του παρόντος τη μεγαλύτερη επένδυση για τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας που γίνεται στην Ελλάδα, με στόχο τον τερματισμό της «ηλεκτρικής απομόνωσης» της Κρήτης από το ηλεκτρικό δίκτυο της ηπειρωτικής Ελλάδας και την κάλυψη των αυξημένων μελλοντικών αναγκών του νησιού. Σύμφωνα με τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή, από τη διασύνδεση θα εξοικονομηθούν μέχρι 400 εκατ. ευρώ για όλους τους καταναλωτές της χώρας μέσω λογαριασμών (ΥΚΩ-Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας). Επίσης πρόκειται να βελτιωθεί δραστικά το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της Κρήτης: Το 2023 (πρώτος χρόνος λειτουργίας του μεγάλου καλωδίου, εκτός απροόπτου) οι εκπομπές CO2 του νησιού θα μειωθούν κατά 500.000 τόνους. Συνολικά, από τις δύο διασυνδέσεις (μεγάλη και μικρή – Κρήτης με Αττική και Πελοπόννησο), οι ρύποι διοξειδίου του άνθρακα της Κρήτης θα μειωθούν κατά 60% σε σύγκριση με τα τρέχοντα επίπεδα. Και θα δημιουργηθούν συνολικά 300 νέες θέσεις εργασίας.

του Φίλη Καϊτατζή

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο

 

 

 

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΓΡΑΨΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ