Navigation
29
Σεπ
location
Αθήνα
26oC
Αίθριος - καθαρός
18 Μαΐ 2020

ΑΠΘ: Τεράστια και πολλαπλά τα οφέλη από την ψηφιακή διακυβέρνηση

Κυριάκος Πιερρακάκης Νέα

Μελέτη για τον «Εκσυγχρονισμό της Δημοσιονομικής Διαχείρισης Προμηθειών και Έργων», κατέθεσε το Εργαστήριο του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Τα δομικά στοιχεία της μελέτης που παρουσίασε το ΑΠΕ δείχνουν ότι οι ειδικές συνθήκες, που επέβαλε η πανδημία του κορωνοϊού, λειτούργησαν ως επιταχυντής για την ψηφιοποίηση σημαντικών υπηρεσιών του κράτους προς τους πολίτες και διαμορφώνουν ήδη το τοπίο και για την επόμενη μεγάλη αλλαγή στην πορεία προς την ψηφιακή διακυβέρνηση.

«Σε αυτούς τους δυο – τρεις μήνες έγιναν πολύ σημαντικά βήματα για τον εκσυγχρονισμό ορισμένων διαδικασιών, που αφορούν κυρίως τον πολίτη, όπως για παράδειγμα η ηλεκτρονική υποβολή της ιατρικής συνταγής. Βέβαια υπήρχε το υπόβαθρο της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης και αυτό που χρειαζόταν ήταν η επίτευξη της διαλειτουργικότητας.

Όλα αυτά που έγιναν προφανώς προετοιμάζονταν από πριν και λόγω της επείγουσας κατάστασης επιταχύνθηκε η διαδικασία», δηλώνει στο ο καθηγητής Οικονομικής Θεωρίας και Πολιτικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Νίκος Βαρσακέλης, εκτιμώντας ότι η νέα πραγματικότητα που διαμορφώθηκε θα βοηθήσει «την ανάλογη επιτάχυνση της ψηφιοποίησης και της δημοσιονομικής διαχείρισης».

Ο καθηγητής του ΑΠΘ Νίκος Βαρσακέλης

«Όλα τα έγγραφα μιας προμήθειας -εγκρίσεις, τιμολόγια, συμβάσεις, πρωτόκολλα παραλαβής, πληρωμές- θα είναι μόνο ηλεκτρονικά στο πληροφοριακό σύστημα και η διακίνηση και υπογραφή τους θα γίνεται μόνο ηλεκτρονικά, με τη χρήση από τους εξωτερικούς συνεργάτες του φορέα των κωδικών του taxisnet και από τα στελέχη του φορέα των κωδικών του φορέα. Ακόμη και ο έλεγχος για ύπαρξη κονδυλίων και η δέσμευση θα γίνεται αυτοματοποιημένα από το πληροφοριακό σύστημα», εξηγεί ο καθηγητής.

«Η τεχνολογία υπάρχει εδώ και χρόνια και το έδειξε η πρόοδος στο taxisnet», σημειώνει και προσθέτει ότι ενώ «πολλές χώρες του ΟΟΣΑ έχουν προχωρήσει σε μεγάλο βαθμό στην εφαρμογή της ψηφιακής τεχνολογίας στην κρατική διαχείριση», συνεπώς «μπορούμε και εμείς να αλλάξουμε και αυτό το σκέλος γρήγορα και αποτελεσματικά, όπως έδειξε η μέχρι τώρα λειτουργία του κ. Πιερρακάκη».

Στους οργανισμούς οι οποίοι υπάγονται στο δημόσιο λογιστικό, τα διαδικαστικά βήματα για μία προμήθεια ξεπερνούσαν τα 40 και ήταν ακόμη περισσότερα, όταν κάποια προμήθεια περιλάμβανε διαγωνιστική διαδικασία. «Με την πρότασή μας μειώνονται περίπου στα μισά, αλλά το σύνολο γίνεται πλέον ψηφιακό, ο χρόνος μειώνεται σημαντικά και κατά συνέπεια το κόστος. Όμως θα μειωθεί σημαντικά το κόστος της διαχείρισης στο σύνολο της οικονομίας λόγω της διαλειτουργικότητας», αναφέρει ο κ. Βαρσακέλης, παρατηρώντας πως κάτι αντίστοιχο «φάνηκε και με την ηλεκτρονική συνταγή και την εφαρμογή της διαλειτουργικότητας, όπου τόσο οι γιατροί όσο και οι ασθενείς εξοικονόμησαν χρόνο και κόστος» και «κάτι αντίστοιχο θα συμβεί και στην περίπτωση της δημοσιονομικής διαχείρισης με τη διαφορά ότι η εξοικονόμηση του χρόνου και του κόστους θα είναι της τάξης των εκατοντάδων εκατομμυρίων ή και δισεκατομμυρίου».

Η εξοικονόμηση που θα επιτευχθεί σχετίζεται και με την αξιοποίηση του προσωπικού. «Τα στελέχη του δημοσίου που ασχολούνται με τις αναρτήσεις οικονομικών θεμάτων στην ΔΙΑΥΓΕΙΑ και στο ΚΗΜΔΗΣ ανέρχονται σε εκατοντάδες εργαζομένους πλήρους απασχόλησης. Με την εφαρμογή της πρότασης, η ενημέρωση της ΔΙΑΥΓΕΙΑΣ και του ΚΗΜΔΗΣ θα γίνεται από το πληροφοριακό σύστημα σε πραγματικό χρόνο και επομένως θα εξοικονομηθούν εκατομμύρια ευρώ από την κατάργηση μόνο αυτής της απλής διαδικασίας, ενώ τα στελέχη θα αξιοποιηθούν σε παραγωγικότερες εργασίες», προσθέτει ο καθηγητής.

«Τα τελευταία χρόνια, η ελληνική πολιτεία, ίσως και με την καθοδήγηση της τρόικας, έδωσε όλο το βάρος στην Αρχή της Διαφάνειας και μείωσε σε σημαντικό βαθμό το βάρος των άλλων τριών Αρχών στη δημοσιονομική διαχείριση. Αποτέλεσμα αυτής της επιλογής ήταν η αύξηση της γραφειοκρατίας, ο δημόσιος τομέας να μη δύναται να λειτουργήσει αποτελεσματικά προς όφελος του πολίτη και πολύ περισσότερο να λειτουργεί εις βάρος της εθνικής οικονομίας», εξηγεί ο κ. Βαρσακέλης, εκτιμώντας πως «ίσως ένα μέρος του λάθους των πολλαπλασιαστών του ΔΝΤ να οφείλεται και σε αυτή την προσέγγιση σχετικά με τη δημοσιονομική διαχείριση».

Η μελέτη του Εργαστηρίου του ΑΠΘ εστιάζει στις νομοθετικές ρυθμίσεις. «Υπάρχει ένα πολυδαίδαλο σύστημα ρυθμίσεων, που αφορά τη δημοσιονομική διαχείριση. Προτείνουμε λοιπόν την κατάργηση ορισμένων διατάξεων, οι οποίες δε συνεισφέρουν σε καμία από τις τέσσερις Αρχές της δημοσιονομικής διαχείρισης και την τροποποίηση ορισμένων άλλων. Πρόκειται για ρυθμίσεις αποκλειστικά του εθνικού δικαίου, που δεν εξαρτώνται από ευρωπαϊκές οδηγίες. Αρά, δεν θα έλθει σε σύγκρουση με το ευρωπαϊκό δίκαιο η κατάργηση ή τροποποίησή τους», αναφέρει ο κ. Βαρσακέλης.

Μία ομάδα προτεινομένων νομοθετικών ρυθμίσεων αναφέρεται στον νόμο 4412/2016 περί προμηθειών του δημοσίου τομέα και τις μετέπειτα τροποποιήσεις του. Ο νόμος αυτός αφορά την ενσωμάτωση στο εθνικό δίκαιο της αντίστοιχης οδηγίας της ΕΕ. Όμως, σε αυτόν προστέθηκαν και ορισμένες διατάξεις πέραν της οδηγίας. «Προτείνουμε είτε την κατάργηση ορισμένων από αυτές τις διατάξεις ή την τροποποίησή τους. Μια διάταξη, για παράδειγμα, που προτείνουμε την τροποποίησή της είναι αυτή για τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης με έρευνα αγοράς, που στο εθνικό μας δίκαιο αφορά προμήθειες μέχρι 20.000 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, όταν στις περισσότερες χώρες της ΕΕ το ποσό αυτό ξεπερνά τις 30.000. Προτείνουμε, λοιπόν, την αύξησή του στις 35.000 ώστε να δοθεί χώρος στους φορείς του δημοσίου για ταχύτερη προμήθεια ορισμένων αγαθών και υπηρεσιών μικρής σχετικά αξίας […] Επίσης, μια άλλη σημαντική διάταξη που προτείνουμε είναι η κατάργηση του εθνικού διαγωνισμού και από το ποσό της απευθείας διαπραγμάτευσης μέχρι τις 140.000 ευρώ να εφαρμόζεται η διαδικασία του συνοπτικού διαγωνισμού, όπως προβλέπεται σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες», διευκρινίζει ο καθηγητής.

Σε ό,τι αφορά το χρονικό διάστημα που απαιτεί η θεσμική και πρακτική υλοποίηση μίας μεταρρύθμισης, όπως αυτή που προτείνει η μελέτη, ο καθηγητής απαντά: «Όπως έδειξε η εμπειρία του κορωνοϊού στην ταχύτητα εκτέλεσης έργων από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, αλλά και επειδή το υπουργείο Οικονομικών έχει ξεκινήσει να κτίζει ένα ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα, θεωρώ ότι μπορεί να επιτευχθεί ο στόχος της ολοκλήρωσης ακόμη και εντός του 2020 και το οικονομικό έτος 2021 να ξεκινήσει ψηφιακά».

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΓΡΑΨΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ