Navigation
23
Ιαν
location
Αθήνα
10oC
Αρκετά σύννεφα
2 Μαΐ 2016

Tο γεωπολιτικό «παιχνίδι» των αγωγών

Turkish Stream TAP Κόσμος | Οικονομία

Η Ελλάδα, λόγω γεωγραφικής θέσης, έχει πολλά πλεονεκτήματαγια να αποτελέσει στρατηγικό εταίρο της Ρωσίας στον ενεργειακό τομέα

 του Χρήστου Καπούτση

Κρίσιμες αποφάσεις στον τομέα της Ενέργειας θα κληθεί να πάρει η κυβέρνηση μέσα στον Μάιο, που θα καθορίσουν το γεωοικονομικό και ενεργειακό status της χώρας για τις επόμενες δεκαετίες.Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας συγκεντρώνει πολλά πλεονεκτήματα και καθίσταται ελκυστική στους σχεδιαστές των αγωγών μεταφοράς ενέργειας (φυσικό αέριο, πετρέλαιο) από την κεντρική Ασία και την Κασπία προς τα Βαλκάνια και τα κράτη της κεντροδυτικής Ευρώπης.

Στις 17 Μαΐου ο πρωθυπουργός, Α. Τσίπρας, θα εγκαινιάσει στη Θεσσαλονίκη τις εργασίες του αγωγού μεταφοράς φυσικού αερίου ΤΑΡ.

Ο διαδριατικός αγωγός φυσικού αερίου (TAP) θα ξεκινήσει από τους Κήπους στα σύνορα της Ελλάδας με την Τουρκία,όπου θα διασυνδεθεί με τον αγωγό φυσικού αερίου Ανατολίας (TANAP). Θα διασχίσει ολόκληρη τη βόρεια Ελλάδα, θα στραφεί προς τα δυτικά και μέσω της Αλβανίας θα καταλήξει στις ακτές της Αδριατικής.Το υποθαλάσσιο τμήμα του αγωγού θα ξεκινήσει κοντά στην αλβανική πόλη Φίερ και θα διασχίσει την Αδριατική,για να συνδεθεί στο ιταλικό δίκτυο μεταφοράς φυσικού αερίου στη νότια Ιταλία.

Η διαδρομή του TAP θα έχει μήκος 878 χλμ. (Ελλάδα 550 χλμ., Αλβανία 215 χλμ., Αδριατική θάλασσα 105 χλμ., Ιταλία 8 χλμ.). Το κύριο κοίτασμα, από το οποίο θα τροφοδοτείται ο αγωγός, θα είναι το κοίτασμα Σαχ Ντενίζ ΙΙ στα ανοιχτά της Κασπίας.Οι βασικοί μέτοχοι της επενδυτικής εταιρείας εκμετάλλευσης του κοιτάσματος Σαχ Ντενίζ II,που ανήκει στο Αζερμπαϊτζάν, είναι η βρετανική BP, η αζερική Socarκαι η γαλλική Total S.A.

Επίσης,θα κατασκευαστεί και ο ελληνοβουλγαρικός αγωγός IGB, που θα είναι η προέκταση του ΤΑΡ,για την τροφοδοσία των κρατών στα δυτικά Βαλκάνια, με αζέρικο φυσικό αέριο. Βασική συνιστώσα του ΤΑΡ είναι ο ελληνοβουλγαρικός αγωγός IGB, που θα συνδέει την Κομοτηνή με τη βουλγαρική πόλη Στάρα Ζαγορά.Οι ΗΠΑ, με δήλωση του εκπροσώπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, χαιρέτισαν«με ενθουσιασμό» την προώθηση των έργων κατασκευής των αγωγών ΤΑΡ και IGB.

Συμφωνία ΕΕ με ΗΠΑ

Μία κρίσιμη πολιτική παράμετρος είναι ηενεργειακή συμφωνία της ΕΕ με τις ΗΠΑ, για τον περιορισμό της ροής του φυσικού αερίου από την Ρωσία προς την Ευρώπη. Στόχος των Αμερικανών είναι η σταδιακή απεξάρτηση της Ευρώπης από τους ρωσικούς ενεργειακούς πόρους.

Στον αντίποδα τώρα, ο αγωγής ΤΑΡ αποτελεί σοβαρή απειλήγια τηΡωσία και την Gazprom, αφού, όταν θα τεθεί σε λειτουργία,θα μειώσειτην οικονομική και γεωπολιτικήισχύ της Ρωσίας στην Ευρώπη. Η ρωσική ενεργειακή διπλωματίαέχει ενεργοποιηθεί και προσπαθεί να αποτρέψει αυτή την εξέλιξη, ενώ αναζητά συμμάχους σε κράτητης νοτιοανατολικής Ευρώπης. Η Ελλάδα, κυρίως λόγω γεωγραφικής θέσης, έχει πολλά πλεονεκτήματαγια να αποτελέσει στρατηγικό εταίρο της Ρωσίας στον ενεργειακό τομέα. Έτσι, λίγες μέρες μετά την υπογραφή για την έναρξη των έργων του ΤΑΡ από τον πρωθυπουργό, Αλέξης Τσίπρα, ο ίδιος θα υποδεχτεί στην Αθήνα τον πρόεδρο της Ρωσικής Ομοσπονδίας, Βλ. Πούτιν, στο πλαίσιο του αφιερωματικού έτους Ελλάδας- Ρωσίας.

 

Οι κινήσεις της Gazprom

Η ρωσική εταιρεία Gazprom ανακοίνωσε ήδη τα σχέδιά της για την κατασκευή ενός υποθαλάσσιου αγωγού στη Μαύρη θάλασσα, που θα μεταφέρει το ρωσικό φυσικό αέριο στην Ελλάδα και από κει στην Ιταλία. Δεν διευκρινίζεται, όμως, αν ο ρωσικός αγωγός θα διέρχεταιαπό τη Τουρκία (TurkishStream) ή τη Βουλγαρία (SouthStream),δηλαδή αν θα υπάρξει αναβίωση παλαιών σχεδίων τα οποία δεν προχώρησαν, κυρίως για πολιτικούς λόγους, επειδή ήταν έντονες οι αντιδράσεις των ΗΠΑ. Στην ουσία πρόκειται για τον διασυνδετήριο αγωγό φυσικού αερίου Τουρκίας , Ελλάδας,Ιταλίας (InterconnectorTurkey-Greece-Italy, συνοπτικά «ITGI»), που την κατασκευή του έχουν υπογράψει οι ενδιαφερόμενες χώρες με την προμηθεύτρια χώρα, τη Ρωσία,αλλά το έργο δεν έχει περάσει ακόμη στη φάση της υλοποίησης. Οι κακές σχέσεις της Ρωσίας με την Τουρκία αλλά και οι «ψυχρές» σχέσεις της Ρωσίας με τη Βουλγαρία αποτελούν σοβαρά εμπόδια για τα «εναλλακτικά» ενεργειακά σχέδια της Gazprom και του Βλ. Πούτιν.

Η Ελλάδα, σύμφωνα με δηλώσεις κορυφαίων Ρώσων αξιωματούχων, αποτελεί βασικό στρατηγικό εταίρο για τη Ρωσία στον ενεργειακό τομέα, όπως αποδεικνύεται και από τα σχέδια των SouthStream και Τurkish Stream, όπου η Ελλάδα ήταν βασική συνιστώσα. Όμως, τα σχέδια αυτά«πάγωσαν», λόγω των αμερικανικών αντιδράσεων, που υποχρέωσαν τη Βουλγαρία να αθετήσει τη συμφωνία με τη Ρωσία.

Είναι προφανές ότι στη συνάντηση του Α. Τσίπρα με τον Βλ. Πούτιν, τέλος Μαΐου στην Αθήνα, η ενεργειακή συνεργασία Ρωσίας – Ελλάδαςθα είναι και πάλι στην κορυφή της ατζέντας των συζητήσεων.Το ερώτημα είναι αν ο πρωθυπουργός, Α. Τσίπρας, δεχτεί τις δελεαστικές προτάσεις του Ρώσου προέδρου,για ουσιαστική αναβάθμιση τηςελληνορωσικής συνεργασίας στον ενεργειακό και οικονομικό τομέα, ή αν θα λάβει σοβαρά υπόψη του τις αμερικανικές αντιδράσεις…

Πάντως,ανεξάρτητα από την έκβαση των συνομιλιών Α. Τσίπρα και Βλ. Πούτιν για ενεργειακή συνεργασία,που,αν προχωρήσουν, θα επισφραγιστούν με την κατασκευή του ρωσικού αγωγού φυσικού αερίου ανταγωνιστικού του ΤΑΡ,που θα διέρχεται από ελληνικό έδαφος και θα κατευθύνεται προς τα κράτη της κεντρικής Ευρώπης, η Ελλάδα, εξελίσσεται σε σημαντικό ενεργειακό παράγοντα.Η κατασκευή των αγωγών φυσικού αερίου ΤΑΡ και IGB, η αναβάθμιση της Ρεβυθούσας, η ενεργειακή συμφωνία με το Ιράν,η διασύνδεση της Κρήτης με την Κύπρο και το Ισραήλ, ο EurasiaInterconnector, ο τερματικός LNG της Αλεξανδρούπολης καθιστούν τη χώρα μας ισχυρό διαμετακομιστικό ενεργειακό κόμβο. Τα οφέλη για την Ελλάδα δεν θα είναι μόνο οικονομικά,αλλά θα αναβαθμιστεί και σημαντικά η γεωπολιτική της θέση και το διεθνές κύρος της.Αρκεί,φυσικά, η ελληνική κυβέρνηση να έχει σχέδιο και στόχο να αναδειχθεί σε κόμβο διαμετακόμισης,αξιοποιώντας τους αγωγούς φυσικού αερίου και τους τερματικούς σταθμούς υγροποιημένου φυσικού αερίου, που σχεδιάζονται να κατασκευαστούν επί ελληνικού εδάφους.

 

Το παρόν κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο 29/04

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΓΡΑΨΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

kinima_ypervasi