Navigation
23
Μαΐ
location
Αθήνα
28oC
Αίθριος - καθαρός
11 Μαρ 2019

Καθοριστική η ισχύς μιας χώρας

υδρογονάνθρακες Νέα

«Η Άγκυρα πιθανόν να σχεδιάσει στρατιωτικές ασκήσεις πέριξ και εντός της κυπριακής υφαλοκρηπίδας αλλά και γεωτρήσεις στα οικόπεδα 4 και 5, τα οποία δεν έχουν ακόμα ανατεθεί σε διεθνείς εταιρείες», υποστηρίζει ο Τάσος Χατζηβασιλείου, διεθνολόγος, αναπληρωτής γραμματέας Διεθνών Σχέσεων και Ευρωπαϊκής Ένωσης της ΝΔ, ο οποίος διατυπώνει την άποψη ότι η «σύνδεση του ΝΑΤΟ με ενδεχόμενες εγγυήσεις στην Κύπρο θα μπορούσε να επιτρέψει την παραμονή τουρκικών στρατευμάτων υπό συμμαχικό μανδύα – ενέργεια που θα έβρισκε αντίθετες Λευκωσία και Αθήνα. Το Κυπριακό συνδέεται και με το Αιγαίο και εκεί οι εξελίξεις φαίνεται να είναι μπροστά μας».

Μπορεί η Τουρκία να πραγματοποιήσει τις απειλές της και να παρέμβει «δυναμικά» σε τεμάχια επί της Κυπριακής ΑΟΖ, μετά και την τελευταία εξέλιξη στο κοίτασμα «Γλαύκος», αγνοώντας ( και ) τις πετρελαϊκές εταιρείες που εμπλέκονται στις εξορύξεις;

Η Άγκυρα, τα τελευταία χρόνια, έχει προβάλει νομικά αστήρικτες διεκδικήσεις στα οικόπεδα 4, 5, 6 και 7. Το συγκεκριμένο κοίτασμα βρίσκεται εκτός του εύρους των τουρκικών διεκδικήσεων, γεγονός που «δυσκολεύει» την Τουρκία να προκαλέσει σοβαρή κρίση στη Μεσόγειο. Για κακή της τύχη, δεν περιλαμβάνει το οικόπεδο 10 στους χάρτες με τις παράλογες αιτιάσεις της στην κυπριακή ΑΟΖ. Όμως, είναι βέβαιο ότι η Τουρκία θα διατηρήσει τα ίδια επίπεδα έντασης, με στόχο να προβάλει προς κάθε κατεύθυνση ότι εκείνη είναι ο συνομιλητής των ενεργειακών κολοσσών που επιχειρούν στην Ανατολική Μεσόγειο. Στο προσεχές διάστημα, δύο πράγματα πιθανόν να σχεδιάσει η Τουρκία: στρατιωτικές ασκήσεις πέριξ και εντός της κυπριακής υφαλοκρηπίδας και γεωτρήσεις στα οικόπεδα 4 και 5, τα οποία δεν έχουν ακόμα ανατεθεί σε διεθνείς εταιρείες.

Πιστεύετε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Γαλλία, η Ιταλία ταυτίζονται απόλυτα με τα συμφέροντα των εταιρειών που συμμετέχουν στις έρευνες-εξορύξεις και, αν ναι, μέχρι πού είναι διατεθειμένες να φτάσουν αν απειληθούν ExxonMobil,Total και ENI και άλλες κοινοπραξίες, ή αυτό εξαρτάται από το στρατιωτικό μέγεθος της κάθε χώρας;

Οι ισχυρές χώρες παραδοσιακά προστατεύουν τα συμφέροντα των εταιρειών που εδρεύουν στην επικράτειά τους. Όταν πρόκειται για ενεργειακούς κολοσσούς, τότε τα πράγματα είναι πιο ξεκάθαρα. Τα όρια αντίδρασης της κάθε χώρας σχετίζονται με την ισχύ και την πολιτική της κατάσταση. Για παράδειγμα, η Τουρκία επέλεξε να ενοχλήσει τα ερευνητικά σκάφη της ιταλικής ΕΝΙ, επειδή ήξερε ότι η εσωτερική αστάθεια στην Ιταλία και ο ετερόκλιτος κυβερνητικός συνασπισμός δεν προοιωνίζονταν δυναμική απάντηση στις ενοχλήσεις.

Με την ίδια λογική, η Τουρκία γνωρίζει ότι η οποιαδήποτε παρενόχληση σε εταιρείες αμερικανικών ή γαλλικών συμφερόντων θα έχει τίμημα, πρωτίστως στο διπλωματικό επίπεδο. Κι αυτό είναι κάτι που ο Ερντογάν δεν έχει την πολυτέλεια να το διαχειριστεί στην παρούσα φάση.

Η παρέμβαση του Αμερικανού πρέσβη Τζέφρι Πάιατ δείχνει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ανασχετικός παράγοντας απέναντι στην τουρκική προκλητικότητα. Μην ξεχνάμε επίσης ότι οι Δυτικές δυνάμεις θα ήθελαν τη διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών και την απαγκίστρωση από τη Ρωσία. Και αυτό είναι σαφές. Τα κοιτάσματα στην Ανατολική Μεσόγειο αποτελούν εξαιρετική εναλλακτική.

Σε περίπτωση που δεν έχουμε τα αποτελέσματα που επιθυμούν Λευκωσία – Αθήνα στο πεδίο των εξορύξεων, αυτό μπορεί να επηρεάσει τις τριμερείς σχέσεις Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ και Ελλάδας – Κύπρου – Αιγύπτου;

Τα τριμερή σχήματα συνεργασίας, στα οποία συμμετέχουν Ελλάδα και Κύπρος, έγιναν με αφορμή τις ενεργειακές εξελίξεις, όχι όμως αποκλειστικά γι’ αυτόν τον σκοπό. Ο διάλογος φαίνεται να προχωρά σε περιφερειακά ζητήματα και η συνεργασία επεκτείνεται στους τομείς της ενέργειας, της έρευνας και καινοτομίας, της κυβερνο-ασφάλειας, της γεωργίας και του τουρισμού. Πάντως, η Ελλάδα, ως η παλαιότερη χώρα του ΝΑΤΟ και της ΕΕ στην περιοχή, οφείλει να εργαστεί συστηματικά με έναν σκοπό: να καταστούν τα τριμερή σχήματα συνεργασίας σε στρατηγικές συμμαχίες με γεωπολιτικό βάθος. Μια τέτοια εξέλιξη θα ήταν προς το συμφέρον μας. Η πιθανή συμμετοχή των ΗΠΑ στα τριμερή σχήματα της Μεσογείου θα ενίσχυε δραστικά το γεωπολιτικό αποτύπωμα των χωρών που συμμετέχουν σε αυτά.

Εκτιμάτε ότι η επίλυση του Κυπριακού είναι συνυφασμένη με τις ενεργειακές εξελίξεις (έως ότου δηλαδή βρεθούν ικανοποιητικές ποσότητες φυσικού αερίου που να καθιστούν και ενεργειακό κόμβο την Κύπρο) ή βλέπετε μια λύση νωρίτερα μέσα από κλιμάκωση των πιέσεων της Άγκυρας; 

Η Τουρκία επιδιώκει να συμμετάσχει στις συζητήσεις για τις ενεργειακές συμφωνίες στην Κύπρο και να καταστεί συνομιλητής των διεθνών εταιρειών. Το ιδανικό σενάριο για την Άγκυρα είναι να οδηγήσει τη Λευκωσία σε μια βιαστική διαπραγμάτευση για τον διαμοιρασμό των μελλοντικών εσόδων από το αέριο και τη συν-διαχείριση των πηγών, χωρίς την προηγούμενη επίλυση του Κυπριακού. Αυτό όμως είναι εξαιρετικά απίθανο, καθώς ο Πρόεδρος Αναστασιάδης έχει ξεκαθαρίσει από νωρίς την εναντίωσή του στην ανάμειξη της Τουρκίας. Εκτιμώ ότι το μέλλον του Κυπριακού συνδέεται πλέον στενά με τις ενεργειακές εξελίξεις, με τις σχέσεις Ουάσιγκτον – Άγκυρας, καθώς και με τις προτεραιότητες τρίτων δυνάμεων, όπως της Γαλλίας και του Ισραήλ. Καθοριστικός θα είναι και ο ρόλος του ΝΑΤΟ: η σύνδεσή του με ενδεχόμενες εγγυήσεις στην Κύπρο θα μπορούσε να επιτρέψει την παραμονή τουρκικών στρατευμάτων υπό συμμαχικό μανδύα, γεγονός που θα έβρισκε αντίθετες την Αθήνα και τη Λευκωσία. Πάντως, το Κυπριακό συνδέεται και με το Αιγαίο και εκεί οι εξελίξεις φαίνεται να είναι μπροστά μας.

Θα μπορέσει η χώρα μας να προχωρήσει στην ανακήρυξη ΑΟΖ στο Καστελόριζο ή αυτό είναι όνειρο θερινής νυκτός, όπως η επέκταση των 12 ναυτικών μιλίων; Και ποια μπορεί να είναι η χρυσή τομή για τις δυο χώρες ( Ελλάδα – Τουρκία) στην περίπτωση αυτή.

Η Ελλάδα δεν έχει κηρύξει μέχρι σήμερα καμία θαλάσσια ζώνη, πλην του ορίου υφαλοκρηπίδας με την Ιταλία από το 1977. Χρειαζόμαστε τον καθορισμό της ΑΟΖ για λόγους πολιτικούς, για να τονίσουμε τη γεωγραφική ενότητα της ηπειρωτικής με τη νησιωτική χώρα. Δυστυχώς, χάθηκε το μομέντουμ του 2009, όταν η κυβέρνηση Καραμανλή είχε συμφωνήσει τα όρια της ΑΟΖ με την Αλβανία, με τρόπο που δημιουργούσε θετικό προηγούμενο για το Καστελόριζο. Οι τότε νεοεκλεγείσες κυβερνήσεις Ράμα και Παπανδρέου, για διαφορετικούς λόγους, δεν κύρωσαν εκείνη τη συμφωνία, με αποτέλεσμα την απώλεια μιας ιστορικής ευκαιρίας. Η τουρκική θέση ότι το Καστελόριζο δεν έχει υφαλοκρηπίδα είναι ασύμβατη με το Διεθνές Δίκαιο. Όμως για να ανακηρύξουμε ΑΟΖ, πρέπει να έχει προηγηθεί προσεκτική ανάγνωση των διεθνών ισορροπιών για να επιλεγεί ο κατάλληλος χρόνος. Σε ό,τι αφορά τα χωρικά ύδατα, η τμηματική αύξησή τους στα 12 μίλια στο Ιόνιο, και όχι στο Αιγαίο, θα δικαίωνε την παράλογη άποψη της Άγκυρας ότι στο αρχιπέλαγος επικρατούν «ειδικές συνθήκες». Η ορθή πρακτική επιτάσσει γενική και όχι τοπική αύξηση χωρικών υδάτων, όταν και εφόσον η Ελλάδα το αποφασίσει.

«Γεωτρήσεις ανάπτυξης» της Energean στο Ισραήλ

Πρόγραμμα που απαρτίζεται από τρεις γεωτρήσεις ανάπτυξης και τη γεώτρηση στο Βόρειο Καρίς περιλαμβάνει για το 2019 το γεωτρητικό πρόγραμμα της Energean Oil and Gas στο Ισραήλ, οι δραστηριότητες της οποίας επικεντρώνονται στη Μεσόγειο Θάλασσα: Η εταιρεία έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιήσει έξι ακόμη γεωτρήσεις, με βάση το συμβόλαιο που έχει υπογράψει με την εταιρεία Stena Drilling.

Το πρόγραμμα εκτελείται από το πλοίο-γεωτρύπανο 6ης γενιάς «Stena Drill MAX», που έχει τη δυνατότητα να διενεργεί γεωτρήσεις σε βάθος έως και 10.000 μέτρων.

Με τις τρεις γεωτρήσεις ανάπτυξης, η εταιρεία «δρομολογεί την εξόρυξη των 67 δισ. κυβικών μέτρων (2,4 τρισεκατομμυρίων κυβικών ποδιών) φυσικού αερίου που διαθέτει στο Ισραήλ και θα ξεκινήσει από τον Μάρτιο του 2021, με τη διάθεση αερίου στην ισραηλινή αγορά.

Η γεώτρηση στο Βόρειο Καρίς στοχεύει «επιπλέον σε έως 36 δισ. κυβικά μέτρα (1,3 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια) φυσικού αερίου. Σε περίπτωση ανακάλυψης, η Energean θα είναι σε θέση να προχωρήσει στην άμεση ανάπτυξη του κοιτάσματος, μέσω του ιδιόκτητου FPSO (Πλωτή Μονάδα Παραγωγής, Αποθήκευσης και Εκφόρτωσης), που θα τεθεί σε λειτουργία από το 2021 στην περιοχή».

του Φίλη Καϊτατζή

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο

 

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΓΡΑΨΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

PolicePress